Δευτέρα, 27 Νοεμβρίου 2017

Πεθαίνοντας για το περιβάλλον



της Chloe Farand*

Ποτέ πριν δεν ήταν πιο θανάσιμο να αντισταθείς στις πολυεθνικές που καταστρέφουν το περιβάλλον.

Διακόσιοι, αριθμός ρεκόρ, περιβαλλοντικοί ακτιβιστές σκοτώθηκαν μέσα στο 2016 καθώς διαμαρτύρονταν εναντίον εταιρειών εξόρυξης, υλοτομίας και αγροτικών εκμεταλλεύσεων, σύμφωνα με ευρήματα έκθεσης της Global Witness
.

Η ΜΚΟ που αποκαλύπτει διαφθορά και την περιβαλλοντική καταστροφή, καταγράφει τον αριθμό των ανθρώπων που σκοτώνονται υπερασπιζόμενοι την γη τους από τις καταστροφικές δραστηριότητες και τα τελευταία χρόνια συνεχώς καταγράφει όλο και μεγαλύτερο αριθμό θανάτων.

Η Global Witness νωρίτερα είχε κατονομάσει το 2015 ως την «φονικότερη χρονιά στην ιστορία1» για τις δολοφονίες ακτιβιστών με αναφορά 185 καταγεγραμμένων θανάτων σε 16 χώρες – μια αύξηση της τάξης του 59 τις εκατό σε σχέση με το 2014 και το υψηλότερο νούμερο από την στιγμή που η οργάνωση άρχισε να συλλέγει δεδομένα το 2002.

Στην τελευταία έκθεση της, Defenders of the Earth2, διαπιστώνει πως σχεδόν 4 άνθρωποι δολοφονήθηκαν κάθε εβδομάδα σε 24 χώρες μέσα στην προηγούμενη χρονιά, καθώς έκαναν εκστρατείες για την προστασία του περιβάλλοντος.

Η Βραζιλία είναι μακράν το πιο επικίνδυνο μέρος για τους ακτιβιστές, με 49 καταγεγραμμένους θανάτους, ακολουθούμενη από την Κολομβία όπου το σύνολο υπερδιπλασιάστηκε σε σχέση με το προηγούμενο έτος, φτάνοντας τους 37 θανάτους, και τις Φιλιππίνες με 28 αντιδρώντες σε εξορυκτικές δραστηριότητες να δολοφονούνται.

Σύμφωνα με την αναφορά, στην Ινδία υπήρξαν 16 δολοφονίες, αύξηση που αντιστοιχεί με τριπλασιασμό, στην Ονδούρα είχε 14, ενώ στην Νικαράγουα είχαν 11, κυρίως αυτόχθονες που δολοφονήθηκαν σε συγκρούσεις με κοινότητες εποίκων για τη γη. Η Global Witness επίσης ζητά να δοθεί προσοχή στους προβληματισμούς που οι ακτιβιστές έχουν εκφράσει για μια διώρυγα3 που θα ενώνει τον Ατλαντικό με τον Ειρηνικό, και που απειλεί να προκαλέσει μαζικές εκτοπίσεις και κοινωνική αναταραχή.

Στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, 19 δολοφονήθηκαν καθώς μεγάλος αριθμός δασοφυλάκων που υπερασπίζονται τα εθνικά πάρκα έχουν στοχοποιηθεί.

Σχεδόν 40% από όσους σκοτώθηκαν ήταν αυτόχθονες και 60% των δολοφονηθέντων ήταν από την Λατινική Αμερική, σύμφωνα με τα ευρήματα της έκθεσης.

Στην Κολομβία, για παράδειγμα, εξορυκτικές βιομηχανίες έχουν την στήριξη της κυβέρνησης και χρηματοδοτούνται από διεθνείς αναπτυξιακές τράπεζες, αλλά αντιμετωπίζουν σοβαρή αντίσταση από τις κοινότητες αυτοχθόνων.

Στην έκθεση, η ΜΚΟ προειδοποιεί κυβερνήσεις και εταιρείες σε ολόκληρο το κόσμο πως έχουν «αποτύχει στο καθήκον τους να προστατέψουν τους ακτιβιστές που κινδυνεύουν».

«Επιτρέπουν ένα επίπεδο ασυλίας που επιτρέπει στην συντριπτική πλειοψηφία των δραστών να μένουν ατιμώρητοι, ενθαρρύνοντας μελλοντικούς δολοφόνους. Επενδυτές, μεταξύ τους και αναπτυξιακές τράπεζες, υποδαυλίζουν την βία με το να στηρίζουν σχέδια που καταστρέφουν το περιβάλλον και καταπατούν ανθρώπινα δικαιώματα», αναφέρει μεταξύ άλλων.

Η Global Witness ακόμα αναφέρει πως η αστυνομία, ο στρατός και ιδιώτες φρουροί έχουν επίσης εμπλακεί στις δολοφονίες.

Αναφέρει: «Η έλλειψη διώξεων κάνει ακόμη δυσκολότερο να αναγνωριστούν οι υπεύθυνοι, αλλά βρήκαμε ισχυρά στοιχεία πως η αστυνομία και ο στρατός ήταν πίσω από τουλάχιστον 43 φόνους, με τον ιδιώτες δράστες όπως οι ιδιώτες φρουροί ασφαλείας και εκτελεστές να συνδέονται με 52 θανάτους».

Η έκθεση γράφει πως οι συγκρούσεις μεταξύ κυβερνήσεων, εταιρειών και τοπικών κοινωνιών γύρω από την χρήση της γης και τους φυσικούς πόρους βρίσκονται πίσω από τους περισσότερους από τους φόνους. Σε κάποιες περιπτώσεις, η MKO ήταν σε θέση να αναγνωρίσει τους ακριβείς τομείς στους οποίους αντιστέκονταν οι ακτιβιστές.

Συνολικά, οι ακτιβιστές αντιστέκονταν σε 33 περιπτώσεις στην εξορυκτική και πετρελαϊκή βιομηχανία, σε 23 στην βιομηχανία υλοτομίας και αγροκτηνοτροφίας. Η λαθροθηρία αναγνωρίστηκε ως αιτία σε 18 από τους φόνους.

Η έκθεση αναφέρει πως πέρα από τις δολοφονίες, οι περιβαλλοντικοί ακτιβιστές αντιμετωπίζουν απειλές που στοχεύουν στο να τους σωπάσουν, συμπεριλαμβανομένων απειλών ζωής, συλλήψεις, σεξουαλικές επιθέσεις, παράνομη παρακολούθηση και επιθετικές νομικές επιθέσεις, αλλά έχουν μικρή ή καθόλου προστασία από τις αρχές.

Η Jakeline Romero από την Κολομβία ήρθε αντιμέτωπη με χρόνια απειλών και εκφοβισμού επειδή μιλούσε ανοιχτά κατά των επιπτώσεων του Ελ Κερεχόν (El Cerrejon), το μεγαλύτερο ανοιχτού τύπου ορυχείο στην Λατινική Αμερική, που έχει κατηγορηθεί για την μόλυνση των υδάτων και μαζικές εκτοπίσεις.

Στην Ινδία, η Rinchin στηρίζει τοπικές κοινότητες, ανάμεσά τους τα μέλη της φυλής Αντιβάσι στο Τσατσιγκάρ, μια δασώδη πολιτεία στην Κεντρική Ινδία, που διαμαρτύρονται εναντίον των εταιρειών κάρβουνου που αρπάζουν τη γη και προκαλούν μόλυνση, αναφέρει η έκθεση.

«Υπάρχει απόλυτη αποσάθρωση του νόμου. Μεγάλος αριθμός του πληθυσμού των Αντιβάσι χάνουν παράνομα την γη από εταιρείες που την αρπάζουν» αναφέρει η Rinchin, «Κανένα από τα αιτήματα δεν έχει ικανοποιηθεί από την κυβέρνηση ή την εταιρεία».

Την περασμένη χρονιά, η αυτόχθονας και ακτιβίστρια για το περιβάλλον Berta Caceres δολοφονήθηκε4 μέσα στο σπίτι της στην Ονδούρα για την αντίθεσή της σε ένα σχεδιαζόμενο υδροηλεκτρικό φράγμα.

Η ακτιβίστρια από την Ονδούρα, Ana Miriam Romero είπε επίσης στην Global Witness πως παραλίγο να χάσει το μωρό της όταν η αστυνομία την ξυλοκόπησε ενώ ήταν έγκυος, ενώ διαμαρτυρόταν εναντίον των δραστηριοτήτων μιας υδροηλεκτρικής εταιρείας στην γη της κοινότητας της.

«Πρέπει να επιμείνουμε στη μάχη. Δεν πρέπει να απογοητευτούμε, το μέλλον μας εξαρτάται από αυτό», είπε.

Το 2015 η Global Witness ονόμασε την Ονδούρα ως το πιο επικίνδυνο μέρος στο κόσμο για τους περιβαλλοντικούς ακτιβιστές.

Η έκθεση καταλήγει πως το δικαίωμα σε ένα υγιές περιβάλλον και το δικαίωμα για συμμετοχή στη δημόσια ζωή και την διαμαρτυρία είναι διεθνώς αναγνωρισμένα ανθρώπινα δικαιώματα, που σημαίνει πως οι κυβερνήσεις πρέπει να τα προστατεύουν σύμφωνα με την Διακήρυξη του ΟΗΕ για τους Υπερασπιστές των Ανθρώπινων Δικαιωμάτων (UN Declaration on Human Rights Defenders).

Στην έκθεση η ΜΚΟ προτρέπει τις κυβερνήσεις να κάνουν το 2017 «χρονιά ορόσημο» και να δώσουν εγγυήσεις στις κοινότητες γύρω από την δυνατότητα τους να κάνουν ελεύθερες και ενημερωμένες επιλογές γύρω από το πως θα χρησιμοποιούνται η γη και οι φυσικοί τους πόροι.



http://www.independent.co.uk/news/world/americas/environmental-activists-2015-was-deadliest-year-for-people-fighting-to-protect-the-planet-a7090891.html
https://www.globalwitness.org/en/campaigns/environmental-activists/defenders-earth/
https://en.wikipedia.org/wiki/Nicaragua_Canal
http://www.independent.co.uk/news/people/berta-caceres-hondurian-environmental-activist-killed-in-own-home-over-opposition-to-hydroelectric-a6910786.html


*Άρθρο που δημοσιεύτηκε στον Independent. Η Chloe Farand είναι δημοσιογράφος και άρθρα της έχουν δημοσιευτεί σε μέσα όπως New Statesman, DeSmog UK, iNews & Independent.

πηγή null 
μτφ Δημήτρης Πλαστήρας